ฉีดเข่าเสื่อม ทางเลือกรักษาข้อเข่า ลดอาการปวดแบบไม่ต้องผ่าตัด

เมื่ออายุเพิ่มขึ้นหรือมีการบาดเจ็บสะสมที่ข้อเข่ามานาน อาจส่งผลให้เกิดข้อเข่าเสื่อม ซึ่งทำให้เกิดอาการปวดและข้อเข่ามีการเคลื่อนไหวที่จำกัด การฉีดเข่าเสื่อมจึงกลายเป็นทางเลือกที่ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้น เพราะสามารถช่วยบรรเทาอาการปวดได้อย่างรวดเร็ว โดยไม่ต้องเผชิญกับความเสี่ยงและความยุ่งยากจากการผ่าตัด ช่วยลดอาการอักเสบและฟื้นฟูการทำงานของข้อเข่าให้ดีขึ้น เป็นทางเลือกที่น่าสนใจสำหรับผู้ที่ต้องการหลีกเลี่ยงการผ่าตัดแต่ยังสามารถใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างมีคุณภาพ

Key Takeaways

• การฉีดเข่าเสื่อมเป็นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการปวดและฟื้นฟูการทำงานของข้อเข่าโดยไม่ต้องผ่าตัด
• การฉีดเข่าเสื่อมมีหลายประเภท เช่น การฉีดสเตียรอยด์ น้ำไขข้อเทียม และ PRP ซึ่งแต่ละประเภทจะมีผลลัพธ์และระยะเวลาการรักษาที่แตกต่างกัน
• การเตรียมตัวก่อนการฉีดเข่าเสื่อมสำคัญมาก ควรปรึกษาแพทย์และหยุดยาบางชนิดก่อนการรักษา
• หลังการฉีด ควรหลีกเลี่ยงการใช้ข้อเข่าอย่างหนักในช่วงแรก และปฏิบัติตามคำแนะนำจากแพทย์เพื่อการฟื้นฟูที่ดี

สารบัญบทความ

การฉีดเข่าเสื่อม คืออะไร

การฉีดเข่าเสื่อม มีกี่ประเภท ต่างกันอย่างไร

การเตรียมตัวก่อนฉีดเข่าเสื่อม ทำได้อย่างไร

แนะนำวิธีดูแลตัวเองหลังฉีดเข่าเสื่อม

ผลการรักษาหลังฉีดเข่าเสื่อมเป็นอย่างไร

ฉีดเข่าเสื่อม ลดอาการปวด ชะลอการเสื่อม รักษาคุณภาพชีวิตให้กลับมาดีขึ้นอีกครั้ง

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการฉีดเข่าเสื่อม

การฉีดเข่าเสื่อม คืออะไร

การฉีดเข่าเสื่อมคือการใช้สารทางการแพทย์ฉีดเข้าไปในข้อเข่าเพื่อบรรเทาอาการปวด ลดการอักเสบ และฟื้นฟูการทำงานของข้อเข่า โดยไม่ต้องใช้การผ่าตัด ซึ่งสามารถช่วยให้ผู้ป่วยสามารถเคลื่อนไหวข้อเข่าได้มากขึ้นและลดอาการบวมได้ วิธีนี้เหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการข้อเข่าเสื่อมในระยะเริ่มต้นถึงปานกลาง และต้องการหลีกเลี่ยงการผ่าตัดหรือยืดระยะเวลาในการผ่าตัดออกไป

• โรคกระดูกเสื่อมหรือข้อเสื่อม สามารถหายเองได้ไหม จำเป็นต้องผ่าตัดอย่างเดียวหรือไม่ อ่านต่อได้ที่บทความ โรคกระดูกเสื่อม รักษาหายไหม มีวิธีป้องกันอย่างไรบ้าง

การฉีดเข่าเสื่อม มีกี่ประเภท ต่างกันอย่างไร

โรคข้อเข่าเสื่อม วิธีรักษามีหลายรูปแบบ การฉีดเข่าเสื่อมเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่มีหลายประเภทที่ใช้ในการรักษา โดยแต่ละประเภทจะมีสารและกลไกการทำงานที่แตกต่างกันไป จุดประสงค์หลักคือลดอาการปวดและอักเสบในข้อเข่า และช่วยฟื้นฟูการทำงานของข้อเข่าอย่างมีประสิทธิภาพ 

การฉีดสเตียรอยด์

การฉีดสเตียรอยด์เป็นวิธีการรักษาที่นิยมในกรณีที่มีอาการอักเสบเฉียบพลัน สังเกตได้จากอาการบวมร้อนแดงรอบ ๆ ข้อเข่า รวมถึงผู้ป่วยที่มีอาการ Meniscus Tear หรือหมอนรองเข่าฉีกขาด ซึ่งสเตียรอยด์จะช่วยลดการอักเสบและบรรเทาอาการปวดได้อย่างรวดเร็วภายใน 24-48 ชั่วโมง และสามารถออกฤทธิ์ได้นานราว ๆ 6-12 สัปดาห์

กลไกการรักษาคือการลดการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันในบริเวณที่ฉีด ซึ่งทำให้ลดการอักเสบในข้อเข่า แต่ไม่สามารถฟื้นฟูเนื้อเยื่อที่เสียหายได้ ผลลัพธ์จากการฉีดสเตียรอยด์มักจะช่วยบรรเทาอาการในระยะสั้น และอาจต้องฉีดซ้ำหากอาการกลับมา ทั้งนี้มีข้อจำกัดที่ไม่สามารถฉีดสเตียรอยด์ข้อเข่าได้บ่อย ๆ ส่วนมากแพทย์มักฉีดให้ไม่เกิน 3-4 ครั้งต่อปีเท่านั้น เนื่องจากสเตียรอยด์มีผลต่อกระบวนการซ่อมแซมตามธรรมชาติของร่างกาย

การฉีดน้ำไขข้อเทียม

การฉีดน้ำไขข้อเทียม คือการรักษาข้อเข่าเสื่อมด้วยการฉีดสารหล่อลื่นน้ำไขข้อเทียม (Hyaluronic Acid) เป็นสารที่มีคุณสมบัติคล้ายกับน้ำหล่อลื่นในข้อเข่า ซึ่งช่วยเพิ่มความยืดหยุ่นและลดการเสียดสีในข้อเข่า การฉีดน้ำไขข้อเทียมช่วยให้ข้อเข่ามีการเคลื่อนไหวที่ดีขึ้นและลดอาการปวดจากการเสียดสีของกระดูกอ่อนในข้อเข่าได้ดี เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีอาการเข่าเสื่อมปานกลางแต่ยังเหลือผิวกระดูกอ่อนอยู่ ข้อเข่าไม่ได้มีการอักเสบที่ชัดเจน รวมถึงผู้ที่ต้องการชะลอการผ่าตัดหัวเข่า

อย่างไรก็ตาม การฉีดน้ำไขข้อเทียมอาจไม่สามารถบรรเทาอาการปวดในผู้ป่วยที่ข้อเข่าเสื่อมรุนแรง หรือข้อเข่าเสื่อมผิดรูป และอาจไม่เหมาะกับผู้ที่กำลังติดเชื้อในข้อเข่า รวมถึงผู้ที่มีประวัติแพ้ไข่หรือสัตว์ปีก เนื่องจากน้ำไขข้อเทียมส่วนมากสกัดมาจากสัตว์ปีก

การฉีดเกล็ดเลือด PRP (Platelet-Rich Plasma)

การฉีดเกล็ดเลือด PRP เข่าเป็นการใช้เกล็ดเลือดของผู้ป่วยเอง โดยนำเลือดมาสกัดแยกเกล็ดเลือดจนได้เกล็ดเลือดเข้มข้นสูง ก่อนนำมาฉีดกลับบริเวณข้อเข่าเพื่อส่งเสริมการฟื้นฟูเนื้อเยื่อที่เสียหายในข้อเข่า โดยเกล็ดเลือดจะช่วยกระตุ้นการสร้างเซลล์ใหม่และเร่งการซ่อมแซมเนื้อเยื่อที่เสียหาย

กลไกการทำงานของ PRP (Platelet Rich Plasma) คือการใช้กระบวนการธรรมชาติในการฟื้นฟูข้อเข่าและกระตุ้นการซ่อมแซมที่เกิดขึ้นในระดับเซลล์ ผลลัพธ์จากการฉีด PRP อาจเห็นผลช้า แต่สามารถลดอาการปวดและช่วยให้ข้อเข่าทำงานได้ดีขึ้นได้ในระยะยาว จึงเหมาะกับผู้ป่วยที่ข้อเข่าเสื่อมไม่มาก รวมถึงผู้ที่ไม่สามารถใช้สเตียรอยด์ในการรักษาได้ ทั้งนี้การฉีดเกล็ดเลือดรักษาเข่าเสื่อมอาจไม่เหมาะกับผู้ที่กำลังมีอาการอักเสบติดเชื้อ รวมถึงผู้ที่มีภาวะเลือดออกผิดปกติหรือกำลังใช้ยาต้านการแข็งตัวของเลือด

การเตรียมตัวก่อนฉีดเข่าเสื่อม ทำได้อย่างไร

การเตรียมตัวก่อนการฉีดเข่าเสื่อมเป็นขั้นตอนที่สำคัญ เพื่อให้การรักษามีประสิทธิภาพสูงสุดและลดความเสี่ยงต่าง ๆ ที่อาจเกิดขึ้น ผู้ป่วยสามารถเตรียมตัวให้พร้อมได้ดังนี้

• ปรึกษาแพทย์ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินอาการและแนวทางการรักษาที่เหมาะสม รวมถึงสอบถามเกี่ยวกับผลข้างเคียงและความเสี่ยง
• แจ้งประวัติการแพ้ยา แจ้งแพทย์เกี่ยวกับประวัติการแพ้ยา หรือปัญหาสุขภาพอื่น ๆ ที่อาจมีผลกระทบเมื่อฉีดเข่าเสื่อม
• หยุดยาบางชนิด เช่น ยาต้านการแข็งตัวของเลือดหรือยาต้านการอักเสบ หากใช้งานอยู่ควรหยุดใช้ก่อนการฉีดตามคำแนะนำของแพทย์
• หลีกเลี่ยงการออกกำลังกายหนัก ควรหลีกเลี่ยงการออกกำลังกายหรือกิจกรรมที่อาจทำให้ข้อเข่าเสื่อมแย่ลงก่อนการฉีด
• เตรียมความสะอาดบริเวณที่ฉีด ควรทำความสะอาดบริเวณที่ฉีดข้อเข่าเพื่อป้องกันการติดเชื้อ
• เตรียมสภาพจิตใจ การเตรียมจิตใจให้พร้อมและลดความวิตกกังวลเป็นสิ่งสำคัญในการช่วยให้การรักษาเป็นไปอย่างราบรื่น

แนะนำวิธีดูแลตัวเองหลังฉีดเข่าเสื่อม

การปฏิบัติตามคำแนะนำจากแพทย์และการดูแลตัวเองหลังฉีดเข่าเสื่อมอย่างเหมาะสมสามารถช่วยลดอาการไม่พึงประสงค์และเพิ่มโอกาสในการฟื้นฟูอย่างมีประสิทธิภาพ 

• ควรหลีกเลี่ยงการใช้ข้อเข่ามากเกินไปในช่วง 1-2 วันแรก เพื่อข้อเข่าสามารถฟื้นฟูได้เต็มที่
• ใช้ถุงน้ำแข็งหรือประคบเย็นบริเวณที่ฉีดเพื่อบรรเทาอาการบวมและลดการอักเสบ
• หลีกเลี่ยงกิจกรรมใด ๆ ที่มีผลกระทบกับข้อเข่า เช่น การวิ่งหรือการยกน้ำหนักในช่วงแรก หรือการเดินมาก ๆ ยืนนาน ๆ นั่งขัดสมาธิ แต่สามารถบริหารยืดเหยียดข้อเข่าเบา ๆ ได้ เช่น การเดินเบา ๆ
• รับประทานยาที่แพทย์จ่ายให้ เพื่อลดอาการปวด หรือป้องกันการติดเชื้อ
• สังเกตอาการหลังการฉีด หากพบอาการผิดปกติ เช่น บวมมากผิดปกติ หรือเจ็บปวดเพิ่มขึ้น ควรพบแพทย์ทันที 

ผลการรักษาหลังฉีดเข่าเสื่อมเป็นอย่างไร

ผลลัพธ์หลังการฉีดเข่าเสื่อมสามารถเริ่มเห็นได้ภายใน 1-2 สัปดาห์ โดยอาการปวดและการอักเสบจะลดลง ข้อเข่าจะเคลื่อนไหวได้ดีขึ้น ในส่วนของผลลัพธ์หลังรักษาอาจอยู่ได้ประมาณ 3-6 เดือน ขึ้นอยู่กับประเภทการฉีดและสภาพของข้อเข่าของผู้ป่วย ทั้งนี้การฉีดน้ำไขข้อเทียมหรือ PRP อาจให้ผลลัพธ์ที่ยาวนานกว่า ในขณะที่การฉีดสเตียรอยด์มักออกฤทธิ์เร็วแต่ให้ผลลัพธ์ในระยะสั้น

การฉีดเข่าเสื่อมบางประเภทอาจต้องทำซ้ำหลังจากระยะเวลา 6-12 เดือน เพื่อให้ผลการรักษาคงอยู่ โดยการฉีดซ้ำจะขึ้นอยู่กับอาการและคำแนะนำของแพทย์แต่ละบุคคล ทั้งนี้ แพทย์จะพิจารณาฉีดเข่าเสื่อมให้ในกรณีจำเป็นเท่านั้น เนื่องจากการฉีดเข่าเสื่อมอาจเพิ่มความเสี่ยงในการติดเชื้อในข้อ 

สำหรับผู้ป่วยที่มีอาการเข่าเสื่อมรุนแรงมาก หรือมีอาการเข่าหลวม แพทย์อาจแนะนำให้เข้ารับการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียม สำหรับการรักษาเข่าเสื่อม และการผ่าตัดเอ็นไขว้หน้า สำหรับผู้ที่มีอาการเข่าหลวม ซึ่งเป็นวิธีรักษาที่ให้ผลลัพธ์ในระยะยาว

ฉีดเข่าเสื่อม ลดอาการปวด ชะลอการเสื่อม รักษาคุณภาพชีวิตให้กลับมาดีขึ้นอีกครั้ง

การฉีดเข่าเสื่อมเป็นทางเลือกที่มีประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการปวดและฟื้นฟูการทำงานของข้อเข่า ช่วยลดความเสี่ยงจากการผ่าตัดและเพิ่มคุณภาพชีวิตให้กับผู้ที่มีอาการข้อเข่าเสื่อม โดยผลลัพธ์จากการฉีดเข่าเสื่อมสามารถเห็นได้เร็วและช่วยชะลอการเสื่อมของข้อเข่าได้อย่างมีประสิทธิภาพ

หากคุณกำลังมองหาการรักษาเข่าเสื่อมที่มีคุณภาพ มาที่คลินิกกระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิภาวดีมีบริการฉีดเข่าเสื่อมและการดูแลฟื้นฟูข้อเข่าโดยทีมแพทย์เฉพาะทางกระดูกและข้อที่จะช่วยให้คุณกลับมาเคลื่อนไหวได้อย่างมั่นใจ

• Facebook: Vibhavadi Hospital
• Line: @Vibhavadihospital
• Email: custserv@vibhavadi.com
• Tel: 02-058-1111 หรือ 02-561-1111

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการฉีดเข่าเสื่อม

ใครบ้างที่ไม่ควรเข้ารับการรักษาด้วยการฉีดเข่าเสื่อม?

ผู้ที่มีอาการแพ้สารที่ใช้ในการฉีด (เช่น ไวต่อยากลุ่ม NSAIDs หรือแพ้ไข่ แพ้สัตว์ปีก) หรือผู้ที่มีการติดเชื้อในข้อเข่า 

หลังฉีดเข่าเสื่อมแล้ว สามารถออกกำลังกายได้ทันทีเลยไหม?

ไม่ควรออกกำลังกายหนักทันที ควรพักข้อเข่าหลังการฉีดประมาณ 1-2 วัน และค่อย ๆ เริ่มออกกำลังกายเบา ๆ