ผ่าฟันคุดคือหัตถการทางทันตกรรมที่ทำเพื่อถอนฟันคุด ฟันที่ขึ้นผิดตำแหน่ง ฝังใต้เหงือก หรือขึ้นไม่ครบ ซึ่งฟันคุดอาจทำให้เกิดปัญหา เช่น อักเสบ เหงือกบวม ฟันซี่ข้างเคียงผุ หรือซีสต์รอบฟัน
การผ่าฟันคุดไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด เพราะปัจจุบันมีเทคนิคและอุปกรณ์ที่ช่วยให้การผ่าทำได้อย่างรวดเร็ว และเจ็บน้อยมาก หากปล่อยทิ้งไว้นาน อาจทำให้เกิดอาการปวด เหงือกอักเสบ ฟันผุซี่ข้างเคียง หรือกระทั่งฟันล้มได้เลยทีเดียว บทความนี้พาไปรู้จักทุกเรื่องที่ควรรู้เกี่ยวกับฟันคุด ตั้งแต่อาการเบื้องต้นที่ควรระวัง ขั้นตอนการทำ การเตรียมตัวก่อนทำ ไปจนถึงเคล็ดลับดูแลหลังผ่าให้แผลหายไวและไม่บวม
ฟันคุดคือฟันกรามซี่ในสุด (ส่วนใหญ่มักเป็นฟันกรามซี่ที่ 3) ที่ไม่สามารถขึ้นมาในตำแหน่งปกติได้ เนื่องจากมีพื้นที่ในขากรรไกรไม่เพียงพอ หรือทิศทางการขึ้นของฟันผิดปกติ ทำให้ฟันขึ้นเพียงบางส่วนหรือฝังอยู่ใต้เหงือกและกระดูก ลักษณะการขึ้นของฟันคุดอาจขึ้นเอียง ขึ้นนอน ขึ้นชนฟันข้างเคียง หรือโผล่ขึ้นมาเพียงบางส่วน ส่งผลให้ทำความสะอาดยาก เกิดการสะสมของเศษอาหารและแบคทีเรีย จึงเสี่ยงต่ออาการปวด บวม เหงือกอักเสบ ฟันผุ และการติดเชื้อได้
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(2).jpg)
ฟันคุดแบ่งออกได้หลายประเภทตามลักษณะและทิศทางการขึ้นของฟัน ซึ่งแต่ละแบบมีผลต่ออาการ ความยากง่ายในการรักษา และแนวทางการถอนฟันที่แตกต่างกัน การรู้ประเภทของฟันคุดช่วยให้เข้าใจปัญหาและเตรียมตัวรักษาได้เหมาะสมมากขึ้น
ฟันคุดปกติ คือฟันคุดที่มีแนวการขึ้นตรงเหมือนฟันทั่วไป แต่เนื่องจากพื้นที่ในขากรรไกรไม่เพียงพอ ทำให้ฟันไม่สามารถขึ้นพ้นเหงือกได้เต็มที่ ฟันประเภทนี้อาจไม่แสดงอาการในช่วงแรก แต่มีโอกาสทำให้ฟันซี่ข้างเคียงผุหรือเหงือกอักเสบได้ในระยะยาว
ฟันคุดเอนหน้า คือฟันคุดที่เอียงไปทางด้านหน้าปาก และมักชนกับฟันกรามซี่ข้างเคียง ทำให้เกิดแรงกดบริเวณฟันและเหงือก อาจทำให้ปวดฟัน เหงือกบวม หรือฟันซี่ข้างหน้าเกิดฟันผุได้ง่าย
ฟันคุดเอนหลัง คือฟันคุดที่เอียงไปทางด้านหลังของขากรรไกร พบไม่บ่อยนัก แต่หากเกิดขึ้นอาจทำให้เหงือกบริเวณด้านหลังอักเสบ ทำความสะอาดยาก และเสี่ยงต่อการติดเชื้อในช่องปาก
ฟันคุดนอนขวา คือฟันคุดที่นอนในแนวขนานกับกระดูกขากรรไกร และชนกับรากฟันซี่ข้างเคียงโดยตรง ฟันคุดประเภทนี้มักก่อให้เกิดอาการปวด บวม หรือการอักเสบรุนแรง และมีความซับซ้อนในการถอน จำเป็นต้องผ่าฟันคุดโดยทันตแพทย์เฉพาะทาง
ฟันคุดแนวดิ่งแต่ฝังในกระดูก คือฟันที่มีแนวขึ้นตรง แต่ไม่สามารถโผล่พ้นเหงือกได้ เพราะถูกฝังอยู่ในกระดูกขากรรไกรทั้งหมด มักไม่แสดงอาการชัดเจน แต่ทันตแพทย์อาจแนะนำให้ถอนเพื่อป้องกันปัญหาในอนาคต
ฟันคุดบางส่วนโผล่ คือฟันคุดที่โผล่ขึ้นมาเพียงบางส่วน โดยมีเหงือกคลุมอยู่บางส่วน ทำให้เศษอาหารและแบคทีเรียสะสมได้ง่าย เสี่ยงต่อการอักเสบ เหงือกบวม มีกลิ่นปาก และการติดเชื้อซ้ำๆ
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(3).jpg)
ฟันคุดบางซี่อาจไม่แสดงอาการชัดเจนในระยะแรก แต่หากปล่อยไว้อาจนำไปสู่การอักเสบ การติดเชื้อ หรือทำลายฟันซี่ข้างเคียงได้ การสังเกตสัญญาณเตือนตั้งแต่เนิ่นๆ จะช่วยให้เข้ารับการรักษาได้ทันเวลา และลดความซับซ้อนของการผ่าฟันคุด
หากมีอาการเหล่านี้ ควรพบทันตแพทย์เพื่อตรวจเอกซเรย์และประเมินว่าจำเป็นต้องผ่าฟันคุดหรือไม่ เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจรุนแรงขึ้นในอนาคต
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(4).jpg)
ฟันคุดเป็นฟันที่ขึ้นผิดตำแหน่งหรือขึ้นไม่ครบ ทำให้เกิดปัญหาในช่องปากได้หลายอย่าง หากปล่อยทิ้งไว้อาจลุกลามและส่งผลต่อฟันซี่ข้างเคียง การผ่าฟันคุดจึงเป็นวิธีรักษาที่ช่วยป้องกันปัญหาในระยะยาว และลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนต่างๆ
1.ลดอาการปวดและบวม
ฟันคุดที่อักเสบมักทำให้ปวด บวม หรือเจ็บเวลากัด การผ่าฟันคุดช่วยกำจัดต้นเหตุของการอักเสบ ทำให้อาการปวดค่อยๆ ดีขึ้น
2.ป้องกันการติดเชื้อ เหงือกอักเสบเรื้อรัง
ฟันคุดเป็นจุดอับที่แบคทีเรียสะสมได้ง่าย การผ่าจะช่วยลดโอกาสการติดเชื้อซ้ำๆ และการอักเสบเรื้อรังของเหงือก
3.ป้องกันฟันผุซี่ข้างเคียง
ฟันคุดที่ชนฟันซี่ข้างหน้า ทำให้ทำความสะอาดยาก ส่งผลให้ฟันดีๆ ข้างเคียงเกิดฟันผุได้ง่าย
4.ลดความเสี่ยงฟันซ่อน ฟันโยก หรือปริทันต์
แรงดันจากฟันคุดอาจทำให้ฟันซี่อื่นเคลื่อนหรือเหงือกและกระดูกละลาย การผ่าช่วยลดผลกระทบต่อโครงสร้างฟันโดยรวม
5.ลดความเสี่ยงซีสต์หรือเนื้องอก
ฟันคุดที่ฝังอยู่ในกระดูกอาจเกิดถุงน้ำหรือซีสต์รอบๆ ฟัน ซึ่งอาจทำลายกระดูกขากรรไกรได้หากไม่รักษา
6.แก้ปัญหาปวดกราม หรือลามไปถึงศีรษะ
การอักเสบจากฟันคุดอาจทำให้ปวดร้าวไปที่กราม ขมับ หรือศีรษะ การผ่าฟันคุดช่วยหยุดต้นเหตุของอาการเหล่านี้
7.ช่วยให้ทำความสะอาดฟันง่ายขึ้น
เมื่อไม่มีฟันคุดเป็นจุดอับ จะสามารถแปรงฟันและดูแลช่องปากได้สะอาดขึ้น ลดการสะสมของคราบและแบคทีเรีย
การผ่าฟันคุดคือหัตถการทางทันตกรรมที่ต้องอาศัยการเตรียมตัวล่วงหน้าอย่างเหมาะสม เพื่อให้การรักษาลดความเสี่ยง ลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อน และช่วยให้ฟื้นตัวได้เร็วขึ้น การเตรียมตัวที่ดีจะช่วยให้ผู้รับการรักษารู้สึกสบายใจและมั่นใจมากขึ้น
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(5).jpg)
การผ่าฟันคุดเป็นหัตถการทางทันตกรรมที่ทำตามลำดับขั้นตอนอย่างเป็นระบบ เพื่อให้การรักษาเกิดผลข้างเคียงน้อยที่สุด ลดอาการเจ็บ และลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อน การเข้าใจขั้นตอนต่างๆ จะช่วยให้ผู้รับการรักษารู้สึกผ่อนคลายและเตรียมตัวได้ดีขึ้น
1.ตรวจประเมินก่อนผ่าฟันคุด
ทันตแพทย์จะตรวจช่องปากและถ่ายเอกซเรย์ เพื่อดูตำแหน่ง ทิศทาง และความลึกของฟันคุด รวมถึงประเมินความยากง่ายและวางแผนการผ่าที่เหมาะสม
2.การให้ยาชา
ทันตแพทย์จะฉีดยาชาเฉพาะที่บริเวณเหงือกและขากรรไกร ทำให้ไม่รู้สึกเจ็บขณะผ่า อาจมีเพียงความรู้สึกตึงหรือแรงกดเล็กน้อย
3.เปิดเหงือกเพื่อเข้าถึงฟัน
ทำการเปิดเหงือกและอาจกรอกระดูกบางส่วน เพื่อให้สามารถเข้าถึงตัวฟันคุดที่ฝังอยู่ใต้เหงือกหรือกระดูกได้
4.แยกและถอนฟันคุด
ฟันคุดอาจถูกแบ่งออกเป็นชิ้นเล็กๆ เพื่อให้ง่ายต่อการนำออก ลดแรงดึงและการกระทบต่อเนื้อเยื่อรอบข้าง
5.ทำความสะอาดบริเวณแผลและเย็บปิดแผล
หลังถอนฟัน ทันตแพทย์จะทำความสะอาดแผลอย่างละเอียด และเย็บปิดแผลด้วยไหมเย็บ (บางกรณีเป็นไหมละลาย) เพื่อช่วยให้แผลสมานเร็ว
6.การสังเกตอาการหลังผ่าฟันคุด
ทันตแพทย์จะให้คำแนะนำในการดูแลแผล การใช้ยา การประคบเย็น และการนัดติดตามอาการ เพื่อตรวจสอบการหายของแผลและป้องกันภาวะแทรกซ้อน
หลังการผ่าฟันคุด การดูแลตัวเองอย่างถูกวิธีมีส่วนสำคัญมากในการช่วยให้แผลหายเร็ว ลดอาการปวด บวม และป้องกันการติดเชื้อ หากปฏิบัติตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด จะช่วยให้ฟื้นตัวได้ดี
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(6).jpg)
หลังการผ่าฟันคุด แผลยังอยู่ในช่วงสมานตัว การหลีกเลี่ยงพฤติกรรมบางอย่างจะช่วยป้องกันลิ่มเลือดหลุด ลดความเสี่ยงการอักเสบ และช่วยให้แผลหายได้เร็วขึ้น ข้อควรหลีกเลี่ยงหลังผ่าฟันคุดมีดังนี้
แม้ว่าการผ่าฟันคุดจะเป็นหัตถการที่ไม่เป็นอันตราย แต่ในบางรายอาจเกิดภาวะแทรกซ้อนได้ การรู้เท่าทันอาการจะช่วยให้สังเกตและเข้ารับการรักษาได้ทันท่วงที โดยภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้นและควรสังเกตมีดังนี้
หลังการผ่าฟันคุด ร่างกายต้องใช้เวลาในการฟื้นตัว จึงอาจมีอาการบางอย่างเกิดขึ้นได้ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นอาการปกติและจะค่อยๆ ดีขึ้นภายในไม่กี่วัน หากดูแลตัวเองอย่างถูกวิธี โดยอาการที่พบได้บ่อยหลังผ่าฟันคุดมีดังนี้
การผ่าฟันคุดเจ็บน้อยมากระหว่างทำ เนื่องจากทันตแพทย์จะฉีดยาชาเฉพาะที่ ทำให้บริเวณที่ผ่าฟันคุดรู้สึกเจ็บน้อยมาก อาจรู้สึกเพียงแรงกดหรือการขยับฟันเท่านั้น หลังยาชาหมดฤทธิ์อาจมีอาการปวด บวม หรือตึงบริเวณแผล ซึ่งเป็นอาการปกติและสามารถควบคุมได้ด้วยยาแก้ปวดและการดูแลตามคำแนะนำของแพทย์
ระยะเวลาในการผ่าฟันคุดแตกต่างกันไปตามตำแหน่งและความยากง่ายของฟันคุด โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 30-60 นาทีต่อซี่ หากเป็นฟันคุดที่ขึ้นง่ายอาจใช้เวลาไม่นาน แต่กรณีฟันคุดฝังลึก เอียง หรือติดกระดูก อาจใช้เวลานานขึ้นเล็กน้อย
หลังผ่าฟันคุด อาการปวดเป็นเรื่องปกติและมักเกิดใน 1-3 วันแรกหลังหัตถการ โดยความรุนแรงขึ้นอยู่กับตำแหน่งและความซับซ้อนของฟันคุด รวมถึงปฏิกิริยาของร่างกายแต่ละคน อาการปวดจะค่อยๆ ดีขึ้นเมื่อผ่าน 5-7 วัน หากปวดมากสามารถใช้ยาแก้ปวดตามคำแนะนำของทันตแพทย์ และปฏิบัติตัวตามคำแนะนำหลังผ่าฟันคุดตามคำแนะนำของทันตแพทย์
โดยทั่วไป แผลเริ่มสมานตัวภายใน 7-10 วัน หลังผ่าฟันคุด อาการปวดและบวมมักค่อยๆ ลดลงใน 3-5 วันแรก ส่วนการฟื้นตัวสมบูรณ์ของเหงือกและกระดูกขากรรไกรอาจใช้เวลาประมาณ 2-4 สัปดาห์ ขึ้นอยู่กับความยากง่ายของฟันคุด
อาการบวมหลังผ่าฟันคุดถือเป็นเรื่องปกติ เกิดจากการอักเสบของเนื้อเยื่อรอบๆ แผลและปฏิกิริยาของร่างกายต่อการผ่า แก้มหรือเหงือกมักบวมมากที่สุดใน 48 ชั่วโมงแรก และจะค่อยๆ ยุบลงภายใน 5-7 วัน การประคบเย็นใน 24 ชั่วโมงแรกและพักผ่อนเพียงพอช่วยลดอาการบวมได้ หากบวมมากขึ้นเรื่อยๆ หรือมีอาการปวดรุนแรงร่วมกับไข้ อาจเป็นสัญญาณการติดเชื้อ ควรรีบปรึกษาทันตแพทย์ทันที
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(7).jpg)
หลังผ่าฟันคุดควรหลีกเลี่ยงอาหารที่อาจกระทบแผลหรือกระตุ้นให้เกิดการอักเสบ โดยเฉพาะในช่วง 3-7 วันแรก ได้แก่
หากมีเลือดซึมเล็กน้อยใน 24 ชั่วโมงแรกถือเป็นอาการปกติ แต่ถ้าเลือดไหลไม่หยุด ไหลมาก หรือไหลต่อเนื่องเกิน 24 ชั่วโมง แม้จะกัดผ้าก๊อซแน่นแล้ว อาจถือว่าผิดปกติและมีความเสี่ยง ควรรีบติดต่อทันตแพทย์ทันที โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัวเกี่ยวกับการแข็งตัวของเลือด หรือรับประทานยาละลายลิ่มเลือด การดูแลและรักษาอย่างรวดเร็วจะช่วยป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงได้
/Vibhavadi%20Hospital%20-%20Nov%203%20(%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%9F%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%94)%20(8).jpg)
โรงพยาบาลวิภาวดีบริการผ่าฟันคุดโดยทันตแพทย์ ด้วยเทคโนโลยีและอุปกรณ์ทันสมัย เพื่อเกิดความเสี่ยงน้อยที่สุดและลดความเจ็บปวดระหว่างหัตถการ ผู้เข้ารับบริการจะได้รับการตรวจประเมินอย่างละเอียด รวมถึงถ่ายเอกซเรย์ฟันคุดและประเมินความยากง่ายของขั้นตอนการทำ
บริการที่นี่ครอบคลุมตั้งแต่ การให้คำปรึกษา เตรียมตัวก่อนผ่าฟันคุด พร้อมทั้งดูแลหลังผ่าฟันคุด รับคำแนะนำเรื่องการปฏิบัติตัวหลังผ่าเพื่อลดอาการปวด บวม และป้องกันภาวะแทรกซ้อน นอกจากนี้โรงพยาบาลยังเน้นการบริการดูแลอย่างเป็นมิตร เพื่อให้ผู้ป่วยรู้สึกสบายใจและมั่นใจ ลดความกังวลตลอดกระบวนการเข้ารับบริการ
การผ่าฟันคุดถือเป็นเรื่องปกติที่หลายคนกังวล แต่จริงๆ การผ่าฟันคุดเป็นหัตถการที่ไม่เป็นอัตราย หากได้รับการประเมินและทำโดยทันตแพทย์เฉพาะทาง อาการปวด บวม หรือเลือดซึมหลังผ่ามักเกิดขึ้นชั่วคราวและสามารถควบคุมได้ด้วยการดูแลตัวเองตามคำแนะนำ การเตรียมตัวก่อนผ่าและปฏิบัติตัวหลังผ่าอย่างถูกวิธีช่วยให้ฟื้นตัวเร็ว ลดความเสี่ยงติดเชื้อ และป้องกันปัญหาฟันซี่ข้างเคียง ในกรณีที่มีอาการผิดปกติ เช่น เลือดไหลไม่หยุดหรือปวดรุนแรง ควรรีบพบทันตแพทย์ทันที การผ่าฟันคุดจึงเป็นวิธีที่ช่วยรักษาสุขภาพช่องปากให้แข็งแรง และช่วยให้การทำความสะอาดฟันง่ายขึ้นในระยะยาว
หากคุณสนใจตรวจสุขภาพช่องปาก ประเมินฟันคุด หรือผ่าฟันคุดสามารถเข้ารับบริการได้ที่โรงพยาบาลวิภาวดี พทันตแพทย์เฉพาะทางพร้อมให้คำปรึกษา ตรวจประเมิน และวางแผนการรักษาเพื่อลดการเกิดผลข้างเคียงนอ้ยที่สุด พร้อมคำแนะนำเรื่องการดูแลฟันหลังผ่าหรือการป้องกันฟันคุด เพื่อให้คุณมีสุขภาพช่องปากที่แข็งแรงและลดความเสี่ยงปัญหาฟันในอนาคต
นโยบายความเป็นส่วนตัว | นโยบาย คุกกี้
Copyright © Vibhavadi Hospital. All right reserved