ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงมีอะไรบ้าง แก้ปวดหลังไ

อาการปวดหลัง ปวดคอ หรือปวดร้าวลงแขนขาจากความผิดปกติของกระดูกสันหลังและเส้นประสาท เป็นปัญหาที่ส่งผลต่อคุณภาพชีวิตในระยะยาว การรักษาด้วยการฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลังจึงถูกนำมาใช้เป็นทางเลือกหนึ่งก่อนพิจารณาการผ่าตัด 

อย่างไรก็ตาม หลายคนยังมีความกังวลเกี่ยวกับฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงเป็นอย่างไร จะอันตรายหรือไม่ มีความเสี่ยงต่อไขสันหลังหรือเส้นประสาทมากน้อยเพียงใด บทความนี้ โรงพยาบาลวิภาวดี จะอธิบายข้อมูลทางการแพทย์อย่างละเอียด เพื่อช่วยให้เข้าใจการรักษาด้วยวิธีนี้ได้อย่างรอบด้าน

Key Takeaways

• การฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง (Epidural Steroid Injection) ช่วยลดการอักเสบของเส้นประสาทและบรรเทาอาการปวดร้าวได้อย่างรวดเร็ว
• ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงส่วนใหญ่มักเป็นอาการชั่วคราว เช่น อาการปวดตึงบริเวณที่ฉีด ปวดศีรษะ ประจำเดือนผิดปกติ หรือทำให้ระดับน้ำตาลสูงขึ้น
• ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง เป็นหัตถการที่มีความปลอดภัยสูง ผลข้างเคียงน้อย และสามารถช่วยลดความจำเป็นในการผ่าตัดใหญ่ของผู้ป่วยบางรายได้

สารบัญบทความ

• การฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง คืออะไร

• ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง ทำงานอย่างไร

• ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง อันตรายไหม

• ใครควรฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง

• ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง มีกี่ประเภท

• เตรียมตัวก่อนฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง

• ดูแลตัวเองหลังฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง

• ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงไม่อันตราย ช่วยลดอาการปวดเรื้อรังได้ดี

• คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับผลข้างเคียงการฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง

การฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง คืออะไร

การฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง หรือที่เรียกว่า Epidural Steroid Injection (ESI) คือการใช้ยาแก้ปวดแบบฉีด ซึ่งประกอบด้วยยาสเตียรอยด์ (Corticosteroid) ผสมกับยาชา (Local Anesthetic) ฉีดเข้าไปในบริเวณช่องเหนือเยื่อหุ้มไขสันหลังโดยตรง เพื่อให้ตัวยาเข้าไปสัมผัสกับรากเส้นประสาทที่เกิดการอักเสบหรือถูกกดทับจากโครงสร้างรอบข้าง เช่น กระดูกคอทับเส้นประสาทหรือกระดูกสันหลังเสื่อม 

การฉีดยาสเตียรอยด์ มักใช้เป็นส่วนหนึ่งของการดูแลแบบประคับประคอง (Conservative Treatment) ในผู้ที่มีอาการปวดร้าวลงแขน ลงขา จากหมอนรองกระดูกเคลื่อนที่รักษาด้วยการกินยาและกายภาพบำบัดแล้วแต่ไม่ดีขึ้น 

ตัวยาฉีดสามารถออกฤทธิ์ได้ตรงจุดเป้าหมาย ช่วยลดการอักเสบ ลดการบวมของเส้นประสาทได้อย่างรวดเร็วและชัดเจน ทั้งยังช่วยให้ผู้ป่วยมีอาการดีขึ้นโดยไม่ต้องพักฟื้นนานเหมือนการผ่าตัดหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท

ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง ทำงานอย่างไร

การฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง เป็นการส่งยาลดอักเสบไปยังบริเวณรากประสาทโดยตรง สเตียรอยด์ช่วยยับยั้งสารก่อการอักเสบจากหมอนรองกระดูก ลดการระคายเคืองของเส้นประสาท และลดการนำสัญญาณความปวด ทำให้อาการปวดบรรเทาได้รวดเร็ว และช่วยลดความจำเป็นในการผ่าตัดกระดูกสันหลังในบางราย

ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง อันตรายไหม

หลายคนกังวลว่า ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง เจ็บไหม หรือจะมีอันตรายต่อระบบประสาทหรือไม่? หัตถการนี้ถือว่ามีความปลอดภัยสูงเมื่อดำเนินการโดยแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกสันหลัง ก่อนฉีดยาสเตียรอยด์จะมีการให้ยาชาเฉพาะที่บริเวณผิวหนังและชั้นเนื้อเยื่อ ทำให้ความรู้สึกเจ็บขณะทำอยู่ในระดับต่ำ 

นอกจากนี้ การทำหัตถการจะอยู่ภายใต้การควบคุมของเครื่องเอกซเรย์ฟลูออโรสโคปี (Fluoroscopy) หรืออัลตราซาวนด์ (Ultrasound) เพื่อยืนยันตำแหน่งของปลายเข็มให้แม่นยำที่สุด ป้องกันไม่ให้เข็มสัมผัสกับไขสันหลังหรือเส้นประสาทโดยตรง โดยปกติจะใช้เวลาในการทำเพียง 10 นาที และสามารถทำซ้ำได้หากจำเป็น แต่มักแนะนำให้ฉีดไม่เกิน 3-4 ครั้งต่อปี เพื่อป้องกันการสะสมของสเตียรอยด์ในระบบร่างกายจนเกิดผลกระทบอื่นตามมา เช่น กล้ามเนื้อหรือกระดูกสันหลังอ่อนแรงลง

ใครควรฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง

การฉีดสเตียรอยด์เหมาะกับผู้ที่มีอาการปวดจากการอักเสบของเส้นประสาท และยังไม่จำเป็นต้องรักษาด้วยการผ่าตัด โดยข้อบ่งชี้ที่พบบ่อย ได้แก่

• ผู้ป่วยที่มีภาวะหมอนรองกระดูกคอทับเส้นประสาท (Cervical Radiculopathy) หรือหมอนรองกระดูกสันหลังส่วนเอวเคลื่อนทับเส้นประสาท (Herniated Nucleus Pulposus)
• ผู้ที่มีภาวะโพรงกระดูกสันหลังตีบแคบ (Spinal Stenosis) จนทำให้เกิดอาการปวดร้าวและชา
• ผู้ป่วยที่มีภาวะ Spondylolisthesis คือภาวะกระดูกสันหลังเคลื่อนที่ส่งผลให้มีการกดเบียดเส้นประสาท
• ผู้ที่เกิดอาการปวดหลังอย่างรุนแรงจากภาวะกระดูกสันหลังยุบ (Vertebral Compression Fracture) 
• ผู้ที่มีอาการปวดคอหรือปวดหลังเรื้อรัง (Chronic Low Back Pain) ที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษาด้วยยาแก้ปวดแบบอื่น ๆ

ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง มีกี่ประเภท

เทคนิคการฉีดยาแก้ปวดเข้ากระดูกสันหลัง ทำได้หลายเทคนิคตามความเหมาะสมของอาการและตำแหน่งที่มีพยาธิสภาพ โดยมีประเภทหลักดังนี้

• Transforaminal Injection : เป็นการฉีดยาสเตียรอยด์เข้าทางช่องเปิดด้านข้างของกระดูกสันหลังเพื่อให้ตัวยาเข้าถึงรากเส้นประสาทที่ถูกกดทับได้โดยตรง โดยอาศัยเครื่องเอกซเรย์นำทางเพื่อให้เกิดความแม่นยำสูงสุด เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีอาการปวดร้าวลงแขนหรือขาเฉพาะจุด
• Caudal Injection : เทคนิคการฉีดยาผ่านโพรงกระดูกสันหลังบริเวณก้นกบ (Caudal Epidural Space) ซึ่งช่วยให้ตัวยากระจายตัวได้ครอบคลุมพื้นที่กว้าง เหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการปวดหลังส่วนล่างลามไปถึงขา ผู้ที่มีความผิดปกติหลายจุด และผู้ที่เคยผ่าตัดกระดูกสันหลังมาก่อน
• Interlaminar Injection : การฉีดยาผ่านช่องว่างระหว่างแผ่นกระดูกสันหลัง เพื่อส่งยาเข้าสู่ช่องไขสันหลัง วิธีนี้ช่วยให้ตัวยากระจายตัวได้ทั่วถึงบริเวณที่มีการอักเสบ เหมาะสำหรับผู้ที่มีอาการปวดหลังจากภาวะเส้นประสาทอักเสบที่อยู่ลึกหรือมีการตีบแคบของโพรงประสาทในหลายระดับ

เตรียมตัวก่อนฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง

เพื่อให้การรักษาเป็นไปอย่างราบรื่นและลดโอกาสการเกิด ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียง ผู้ป่วยควรปฏิบัติดังนี้

• แจ้งประวัติการแพ้ยา โดยเฉพาะยาชา หรือสารทึบรังสี (Contrast Media)
• ผู้ป่วยควรนำฟิล์มเอกซเรย์ติดตัวมาด้วย เพื่อให้แพทย์ใช้ประกอบการวางแผนการรักษาได้อย่างถูกต้อง
• แจ้งให้แพทย์ทราบหากมีการใช้ยาละลายลิ่มเลือด ซึ่งผู้ป่วยจำเป็นต้องหยุดยาดังกล่าวตามระยะเวลาที่แพทย์กำหนด เพื่อป้องกันภาวะเลือดออกผิดปกติ
• ผู้ป่วยไม่จำเป็นต้องงดน้ำหรืออาหาร ยกเว้นการฉีดบริเวณกระดูกสันหลังส่วนคอ อาจต้องงดล่วงหน้าประมาณ 6-8 ชั่วโมงตามดุลยพินิจของแพทย์

ดูแลตัวเองหลังฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง

หลังจากเสร็จสิ้นขั้นตอนการฉีดยาสเตียรอยด์ ผู้ป่วยควรดูแลตนเองดังนี้ เพื่อให้ได้ผลลัพธ์การรักษาที่ดี ลดโอกาสฉีดสเตียรอยด์ ผลข้างเคียงรุนแรงให้น้อยลง

• สังเกตอาการในห้องพักฟื้นประมาณ 30-60 นาที เพื่อติดตามผลข้างเคียงเบื้องต้น
• งดกิจกรรมที่ต้องใช้แรงหนักในช่วงแรก และพักผ่อนให้เพียงพอ
• ช่วงแรกอาจมีอาการชา ขาอ่อนแรง จึงควรเพิ่มความระมัดระวังในการเดิน
• สังเกตอาการผิดปกติ เช่น ไข้สูง ปวดศีรษะอย่างรุนแรง หรือขามีอาการอ่อนแรงมากขึ้นผิดปกติ ควรรีบพบแพทย์ทันที

ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงไม่อันตราย ช่วยลดอาการปวดเรื้อรังได้ดี

การฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลังเป็นวิธีที่ช่วยบรรเทาอาการปวดจากการอักเสบของเส้นประสาท ลดความจำเป็นในการผ่าตัด และช่วยฟื้นฟูการเคลื่อนไหว ฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงที่พบได้บ่อย ได้แก่ ปวดบริเวณที่ฉีด ชาเล็กน้อย ปวดศีรษะ หรือการมีระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้นชั่วคราวในผู้ป่วยเบาหวาน ซึ่งทั้งหมดนี้สามารถจัดการได้ภายใต้การดูแลของแพทย์

หากมีอาการปวดเรื้อรัง ร้าวลงแขนขา รบกวนชีวิตประจำวัน ปรึกษาได้ที่คลินิกกระดูกและข้อ โรงพยาบาลวิภาวดี พร้อมให้คำแนะนำการฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงอย่างละเอียดโดยทีมแพทย์เฉพาะทาง ซึ่งมีความชำนาญในการฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลังด้วยเทคนิคที่ทันสมัย พร้อมอุปกรณ์นำทางที่แม่นยำ ที่นี่มี Package ผ่าตัดหมอนรองกระดูกคอ กดทับเส้นประสาทเพื่อให้ผู้ป่วยกลับมาดำเนินชีวิตได้ตามปกติอีกครั้ง

• Facebook: Vibhavadi Hospital
• Line: @Vibhavadihospital
• Email: custserv@vibhavadi.com
• Tel: 02-561-1111 หรือ 02-581-1111

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับผลข้างเคียงการฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง 

ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง มีผลข้างเคียงไหม

การฉีดยาเข้าโพรงกระดูกสันหลัง ผลข้างเคียงส่วนใหญ่เป็นอาการชั่วคราว เช่น ปวดหรือระบมบริเวณที่ฉีด หน้าแดง ผื่นขึ้น ปวดหัว ประจำเดือนผิดปกติ หรือระดับน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น ภาวะแทรกซ้อนรุนแรง เช่น การติดเชื้อหรือการบาดเจ็บต่อเส้นประสาท พบได้น้อยมากเมื่อทำในสถานพยาบาลที่ได้มาตรฐาน

ฉีดยาสเตียรอยด์เข้าโพรงกระดูกสันหลัง ดีขึ้นตอนไหน

ตัวยาสเตียรอยด์จะเริ่มออกฤทธิ์ลดปวดใน 3-5 วัน และเห็นผลเต็มที่ภายใน 1 สัปดาห์ ผู้ป่วยจะเริ่มรู้สึกว่าอาการปวดลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะบริเวณแขน ขา ส่วนที่คอกับหลังอาจยังหลงเหลือความปวดอยู่บ้าง หากยังไม่พร้อมผ่าตัด สามารถฉีดยาสเตียรอยด์ซ้ำได้ตามความเหมาะสม