ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม? เช็กอาการ พร้อมแนวทางการรักษา

ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม

สำหรับผู้ชายที่ก้าวเข้าสู่วัย 40 ปีขึ้นไป การทำความเข้าใจเกี่ยวกับ "โรคต่อมลูกหมากโต" ถือเป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะเป็นภาวะสุขภาพที่พบได้บ่อยและส่งผลกระทบโดยตรงต่อคุณภาพชีวิตประจำวันผ่านอาการปัสสาวะที่ผิดปกติ บทความนี้จะให้ข้อมูลเกี่ยวกับโรคต่อมลูกหมากโต ทำความรู้จักว่าโรคต่อมลูกหมากโตคืออะไร มีอาการอย่างไร ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม วิธีการวินิจฉัย ไปจนถึงทางเลือกในการรักษาที่ทันสมัย เพื่อให้คุณสามารถเตรียมพร้อมและปรึกษาแพทย์ได้อย่างทันท่วงที


Key Takeaways

  • โรคต่อมลูกหมากโต (BPH) เป็นภาวะที่ต่อมลูกหมากขยายขนาดขึ้นตามวัยและจะไม่กลายเป็นมะเร็ง แต่จะไปเบียดท่อปัสสาวะทำให้มีอาการผิดปกติเกิดขึ้น
  • อาการโรคต่อมลูกหมากโตที่สังเกตได้ชัดคือการปัสสาวะผิดปกติ เช่น ต้องลุกขึ้นมาปัสสาวะกลางดึกบ่อยครั้ง หรือมีอาการปัสสาวะไม่พุ่งแรงและรู้สึกเหมือนปัสสาวะไม่สุด
  • ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม? การรักษาโรคต่อมลูกหมากโตมีทางเลือกรักษาหลากหลาย เริ่มตั้งแต่การใช้ยาที่ช่วยคลายกล้ามเนื้อ ไปจนถึงการผ่าตัดขูดต่อมลูกหมากด้วยกล้อง หรือใช้เทคโนโลยีเลเซอร์ เช่น PVP และ Thulium

สารบัญบทความ


โรคต่อมลูกหมากโต คืออะไร

โรคต่อมลูกหมากโต (Benign Prostatic Hyperplasia: BPH) เป็นภาวะที่ต่อมลูกหมากมีการขยายขนาดขึ้น ซึ่งต่อมลูกหมากตั้งอยู่บริเวณส่วนปลายของกระเพาะปัสสาวะ และล้อมรอบท่อปัสสาวะ การขยายตัวนี้จะไปเบียดท่อปัสสาวะ ทำให้ท่อปัสสาวะตีบแคบลง และส่งผลให้เกิดอาการปัสสาวะที่ผิดปกติ เช่น ปัสสาวะลำบาก ปัสสาวะบ่อย หรือปัสสาวะไม่สุด 

โรคต่อมลูกหมากโตไม่ใช่โรคมะเร็ง และจะไม่กลายเป็นมะเร็ง แม้ว่าทั้งสองโรคอาจพบร่วมกันได้ในผู้ป่วยบางราย เนื่องจากมีตำแหน่งที่เกิดขึ้นต่างกัน โรคนี้ยังไม่เกี่ยวข้องกับปัญหาทางเพศที่รุนแรง ซึ่งแตกต่างจากปัญหาทางเพศอื่น ๆ

โรคต่อมลูกหมากโต เป็นภาวะที่พบได้บ่อยในผู้ชายที่มีอายุตั้งแต่ 40 ปีขึ้นไป และจะพบมากขึ้นตามวัย โดยประมาณร้อยละ 80 ของผู้ชายอายุ 80 ปี จะเป็นโรคต่อมลูกหมากโต อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยเพียง 40-50% เท่านั้นที่จะมีอาการของโรค

  • สาระน่ารู้ เกี่ยวกับโรคมะเร็งต่อมลูกหมาก ทำความเข้าใจเพิ่มเติมว่ามีอาการอย่างไร พร้อมแนวทางการรักษา รวมถึงการดูแลตัวเองอย่างไรหากป่วยเป็นโรคมะเร็งต่อมลูกหมาก อ่านเพิ่มเติมได้ในบทความ : มะเร็งต่อมลูกหมาก อาการ

อาการต่อมลูกหมากโต เป็นอย่างไร

Prostate คือ

โรคต่อมลูกหมากโตจะแสดงอาการผ่านความผิดปกติของการขับถ่ายปัสสาวะ ซึ่งเกิดจากการที่ต่อมลูกหมากที่โตขึ้นไปกดทับท่อปัสสาวะ ทำให้การไหลของปัสสาวะไม่เป็นปกติและมีผลต่อการทำงานของกระเพาะปัสสาวะ อาการของต่อมลูกหมากโตเหล่านี้มักจะส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตประจำวันของผู้ป่วย และสามารถสังเกตได้ดังนี้

  • ปัสสาวะบ่อยในเวลากลางคืน ต้องลุกขึ้นมาปัสสาวะในตอนกลางคืนมากกว่า 2 ครั้ง
  • ปัสสาวะบ่อยในเวลากลางวัน โดยกลับมาปวดอีกครั้งในเวลาไม่เกิน 2 ชั่วโมง
  • เมื่อเริ่มรู้สึกปวดปัสสาวะแล้วจะกลั้นไว้ไม่ได้ ต้องรีบเข้าห้องน้ำทันที
  • เมื่อจะเริ่มปัสสาวะ ต้องออกแรงเบ่งหรือรออยู่สักพักกว่าปัสสาวะจะไหลออกมาได้
  • สายปัสสาวะไหลขาดเป็นช่วง ๆ หรือไหลหยุด ๆ เป็นระยะ
  • ลูกหมากโต อาการสายปัสสาวะมีลักษณะไม่พุ่งหรือไหลอ่อนลงเป็นลำเล็ก
  • รู้สึกเหมือนว่าปัสสาวะออกไม่หมด หรือปัสสาวะเสร็จแล้วแต่ยังมีความรู้สึกอยากไปปัสสาวะอีก

แนวทางการวินิจฉัยโรคต่อมลูกหมากโต

เพื่อให้ทราบแน่ชัดว่าอาการปัสสาวะที่ผิดปกติที่เกิดขึ้นนั้นเกิดจากโรคต่อมลูกหมากโตจริงหรือไม่ แพทย์จะทำการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียด เพื่อยืนยันการเป็นโรค ประเมินความรุนแรงของอาการ และแยกแยะจากภาวะอื่น ๆ โดยมีแนวทางดังนี้

  • การซักประวัติ: แพทย์จะสอบถามประวัติทางการแพทย์และอาการที่ผู้ป่วยเผชิญอย่างละเอียด เพื่อให้เข้าใจถึงความผิดปกติที่เกิดขึ้นอย่างชัดเจน
  • การตรวจทางห้องปฏิบัติการ: มีการตรวจเลือด ตรวจปัสสาวะ และการตรวจวัดความแรงของสายปัสสาวะ เพื่อประเมินการทำงานของระบบทางเดินปัสสาวะ
  • การตรวจด้วยเครื่องมือพิเศษ: มีการทำอัลตราซาวด์ เพื่อตรวจวัดขนาดของต่อมลูกหมาก
  • การตรวจคลำต่อมลูกหมากทางทวารหนัก (Digital Rectal Examination - DRE): แพทย์จะทำการตรวจคลำเพื่อประเมินขนาด รูปร่าง และความผิดปกติอื่น ๆ ของต่อมลูกหมาก

หลังจากที่แพทย์ได้ข้อมูลจากการวินิจฉัยครบถ้วนแล้ว จะนำมาวางแผนว่าต่อมลูกหมากโตรักษาอย่างไรให้เหมาะสมและครอบคลุมเพื่อให้การรักษาเป็นไปอย่างถูกต้องต่อไป


ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม ทำได้อย่างไร

ต่อมลูกหมากโต

ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม? โรคต่อมลูกหมากโตเป็นภาวะที่รักษาให้หายขาดได้ โดยมีแนวทางการรักษาที่หลากหลายขึ้นอยู่กับอาการและความรุนแรงของโรค ซึ่งสามารถแบ่งการรักษาต่อมลูกหมากโตออกเป็น 4 แนวทางหลัก ได้แก่ การใช้ยาและการผ่าตัดด้วยเทคนิคต่าง ๆ

1. การรักษาด้วยยา

ต่อมลูกหมากโต วิธีรักษาด้วยยา เป็นวิธีการเบื้องต้นที่แพทย์จะพิจารณาตามอาการเป็นหลัก ยาที่ใช้ส่วนใหญ่เป็นกลุ่มยาต้านระบบประสาทอัลฟ่า (Alpha Blocker) ซึ่งมีฤทธิ์ช่วยคลายการบีบเกร็งของกล้ามเนื้อต่อมลูกหมาก ทำให้ปัสสาวะง่ายขึ้น นอกจากนี้ยังมีการใช้ยาที่ช่วยยับยั้งการสร้างฮอร์โมนเพศชาย 5 อัลฟ่ารีดักเทส (DHT) ซึ่งมีผลต่อการลดขนาดของต่อมลูกหมากได้อีกด้วย

2. การผ่าตัดขูดต่อมลูกหมากออก

ต่อมลูกหมากโต วิธีรักษาด้วยการผ่าตัดขูดต่อมลูกหมากออกด้วยการส่องกล้องกระเพาะปัสสาวะเป็นวิธีที่ได้รับความนิยมในการรักษาภาวะนี้ โดยต้องทำโดยหมอศัลยกรรมเฉพาะทาง ซึ่งมี 2 รูปแบบหลัก ดังนี้

  • การผ่าตัดผ่านกล้องส่องทางท่อปัสสาวะ (TURPV: Transurethral Vaporized – Resection of the Prostate หรือ Plasma Kinetic - PK): วิธีผ่าตัดส่องกล้องนี้เป็นการใช้เครื่องตัดและจี้ด้วย ระบบไฟฟ้าประจุคู่ไบโพลาร์ (Bipolar) ซึ่งช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการเก็บรักษาเนื้อเยื่อที่อยู่ใต้ส่วนที่ถูกตัดไม่ให้ไหม้เกรียมมากจนเกินไป
  • การผ่าตัดผ่านกล้องส่องกระเพาะปัสสาวะ (TURP: Transurethral Resection of the Prostate): วิธีนี้จะใช้ยาสลบหรือยาชาเฉพาะที่แก่ผู้ป่วย แพทย์จะสอดกล้องขนาดเล็กที่มีลักษณะคล้ายท่อเรียกว่า resectoscope เข้าไปทางท่อปัสสาวะ จากนั้นจะใช้ห่วงไฟฟ้าที่ปลายกล้องตัดเนื้อเยื่อต่อมลูกหมากที่อุดตันออก และทำการปิดเส้นเลือดเพื่อห้ามเลือด
     

3. การผ่าตัดด้วยแสงเลเซอร์กรีนไลท์ PVP

ต่อมลูกหมากโต วิธีรักษาด้วยการผ่าตัดด้วยแสงเลเซอร์กรีนไลท์ PVP (Photo-Selective Vaporization of Prostate) เป็นนวัตกรรมการผ่าตัดที่ใช้แสงเลเซอร์พลังงานสูงยิงไปยังตำแหน่งที่อุดกั้นในต่อมลูกหมาก แสงเลเซอร์จะทำให้เนื้อเยื่อที่ขัดขวางทางเดินปัสสาวะค่อย ๆ ระเหิดหายไป วิธีนี้มีข้อดีคือผู้ป่วยจะเสียเลือดน้อยมาก ทำให้เหมาะสำหรับผู้สูงอายุ หรือผู้ที่มีโรคประจำตัวที่ไม่สามารถหยุดยาละลายลิ่มเลือดได้

4. การรักษาด้วยการใช้แสงเลเซอร์ทูเลียม

ต่อมลูกหมากโต วิธีรักษาด้วยการใช้แสงเลเซอร์ทูเลียม (Thulium Laser Vaporesection of the Prostate) ให้ผลการรักษาที่ดีเทียบเท่ากับวิธี PVP แต่มีความแตกต่างคือ เลเซอร์ทูเลียมสามารถตัดชิ้นเนื้อต่อมลูกหมากที่อุดกั้นออกมาเป็นชิ้นเล็ก ๆ เพื่อเก็บไว้ใช้ในการตรวจวินิจฉัยต่อไปได้ ในกรณีที่ผู้ป่วยมีความเสี่ยงของโรคมะเร็งต่อมลูกหมาก นอกจากนี้ วิธีนี้ยังสามารถนำมาใช้ในการรักษาภาวะท่อปัสสาวะตีบจากพังผืดได้อีกด้วย

5. การรักษาด้วยไอน้ำ (Water Vapor Therapy)

วิธีรักษาต่อมลูกหมากโต นวัตกรรมใหม่ที่ใช้ไอน้ำฉีดผ่านกล้องเข้าสู่ต่อมลูกหมากเพื่อให้เซลล์ที่อุดตันตายลง (Apoptosis) หลังจากนั้น ร่างกายจะกำจัดออกตามธรรมชาติใน 3-6 เดือน ทำให้ต่อมลูกหมากหดตัวและท่อปัสสาวะกว้างขึ้น วิธีนี้มีความปลอดภัยสูง ใช้เวลาน้อย (10-15 นาที) ไม่ต้องผ่าตัดใหญ่และไม่ต้องนอนค้างคืน เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงจากการผ่าตัด หรือกังวลเรื่องผลข้างเคียงอย่างภาวะอวัยวะเพศไม่แข็งตัวและน้ำอสุจิไหลย้อน


โรคต่อมลูกหมากโต ทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อนอะไรได้บ้าง

หากผู้ป่วยโรคต่อมลูกหมากโตไม่รีบเข้ารับการรักษา หรือปล่อยให้อาการดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง อาจส่งผลให้เกิดภาวะแทรกซ้อนที่รุนแรงต่อระบบทางเดินปัสสาวะและไตได้ ซึ่งภาวะแทรกซ้อนเหล่านี้เกิดจากการที่ปัสสาวะถูกกักค้างอยู่ในกระเพาะปัสสาวะและมีการไหลย้อนกลับ โดยมีรายละเอียดดังนี้

  • ภาวะที่ไม่สามารถปัสสาวะได้เลย (Urinary Retention) ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉินที่ต้องรีบไปพบแพทย์
  • การติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะบ่อยครั้ง เนื่องจากการมีปัสสาวะค้างอยู่ในกระเพาะปัสสาวะ
  • กระเพาะปัสสาวะอักเสบ
  • นิ่วในกระเพาะปัสสาวะ
  • ปัสสาวะเป็นเลือด ซึ่งเกิดจากการที่ต่อมลูกหมากบวมโต
  • ไตเสียหายหรือไตเสื่อม เนื่องจากมีปัสสาวะไหลย้อนกลับขึ้นไปสู่ไต ซึ่งอาจนำไปสู่ภาวะไตวาย ได้

ต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม? เลือกรักษาที่โรงพยาบาลวิภาวดีดีอย่างไร?

โรคต่อมลูกหมากโตเป็นภาวะที่ต่อมลูกหมากขยายตัว ทำให้เกิดอาการปัสสาวะที่ผิดปกติซึ่งกระทบต่อชีวิตประจำวัน ผู้ป่วยอาจกังวลว่าโรคต่อมลูกหมากโต รักษาหายไหม? โรคนี้รักษาให้หายขาดได้ การวินิจฉัยที่แม่นยำด้วยการซักประวัติและตรวจคลำต่อมลูกหมาก จะนำไปสู่การรักษาที่เหมาะสม ทั้งการใช้ยาที่ช่วยลดอาการ และทางเลือกการผ่าตัดด้วยเทคโนโลยีส่องกล้องหรือเลเซอร์ที่ทันสมัย 

มาที่แผนกศัลยกรรม ศูนย์ระบบทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลวิภาวดี ให้บริการรักษาภาวะต่อมลูกหมากโตอย่างครบวงจร เริ่มจากการตรวจวินิจฉัยที่แม่นยำด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง (Ultrasound) และการเจาะเลือดตรวจหาค่า PSA เพื่อประเมินสภาพของโรคอย่างละเอียด เรามีทางเลือกการรักษาตั้งแต่การใช้ยาที่ช่วยผ่อนคลายกล้ามเนื้อไปจนถึงการผ่าตัดเพื่อขจัดเนื้อเยื่อส่วนเกิน แพทย์จะพิจารณาเลือกวิธีการรักษาที่เหมาะสมที่สุดกับผู้ป่วยแต่ละราย


คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการรักษาต่อมลูกหมากโต

ต่อมลูกหมากโต ห้ามกินอะไร

การควบคุมอาหารจะช่วยลดอาการและบรรเทาความเสี่ยงได้ ควรหลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีนและแอลกอฮอล์ โดยเฉพาะช่วงเวลาก่อนนอน เพราะจะกระตุ้นให้ปัสสาวะบ่อยขึ้น รวมถึงควรลดการบริโภคอาหารรสจัดหรือเผ็ดจัดที่อาจระคายเคืองกระเพาะปัสสาวะ และไม่ควรดื่มน้ำมากเกินไปในช่วงเวลาสั้น ๆ เพื่อลดปริมาณปัสสาวะที่ผลิตออกมา

ต่อมลูกหมากโต อันตรายไหม

หากปล่อยทิ้งไว้โดยไม่รักษา อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนที่อันตรายได้ ซึ่งรวมถึงภาวะที่ไม่สามารถปัสสาวะได้เลย, การติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะบ่อยครั้ง, การเกิดนิ่วในกระเพาะปัสสาวะ, และที่สำคัญคือ อาจทำให้เกิดไตเสียหายหรือไตวายได้ เนื่องจากมีปัสสาวะไหลย้อนกลับ


References


บทความที่เกี่ยวข้อง